Visie

Over onze identiteit …

Hoe het begon.

Hoewel Platform-K vzw een erg jonge organisatie is (opgericht in september 2008), kent de werking een jarenlange voorgeschiedenis/traditie binnen de creatief-artistieke projecten van Handicum vzw (een vormingsorganisatie die zich richt naar mensen met een handicap en de personen rondom hen) . Waar Handicum dans, theater en beeldend werk vooral inzette als middel tot persoonlijke groei, werd de noodzaak om te werken met de artistieke beleving van mensen met een beperking en deze te presenteren aan een groot publiek steeds duidelijker. Dit besef leidde tot het ontstaan van Platform-K en inspireert ons tot het uitschrijven van onze eigen visie en identiteit. Platform-K wil vrij haar eigen verhaal vertellen en vormgeven.

Graag maken we jullie deelgenoot van ons denk- en werkproces. Dit actieplan kwam immers niet zomaar tot stand. Om kritisch bevraagd te worden bij het ontwikkelen van onze visie en concrete planning, stelde Platform-K een artistieke/inhoudelijke stuurgroep samen. Deze groep bestaat uit twaalf mensen (kunstenaars, mensen uit de bredere culturele sector, cultureel agogen) die vanuit deskundigheid en interesse, in dialoog gingen met ons over de inhoud van de werking. Zij blijven als kwaliteitsbewakers betrokken bij onze werking.

Met wie we werken.

Platform-K werkt inclusief met kunstenaars met een beperking en kunstenaars zonder handicap. We kiezen ervoor om te werken met mensen bij wie een artistiek talent aanwezig is. We spreken hen aan op hun artistieke krachten en laten hen daarin groeien. Een individuele bejegening van de kunstenaars is het vertrekpunt, los van de handicap.

Artistiek uitdagen en verbinden

Deze keuze heeft een diepere betekenis. Mensen vanuit een gelijkwaardigheid samenbrengen en artistiek uitdagen werkt verbindend en drempelverlagend. De nieuwe context waarin kunstenaars met en zonder handicap hierdoor terecht komen, nodigt uit tot reflectie over zichzelf en de bredere samenleving. Maatschappelijk relevante thema’s krijgen zo aandacht en een artistieke vertaalslag.

Inclusief werken doen we ook vanuit een verlangen naar meer cohesie binnen de samenleving. We zijn ervan overtuigd dat dit kan door mensen via artistieke ontmoetingen nieuwe netwerken te laten vormen en vernieuwde communicatie op te zetten. Nationaliteit, aard van de beperking, sociale klasse of scholing zijn geen voorwaarden om te kunnen participeren. Het artistieke is uitgangs- én verbindingspunt bij de mensen waarmee we aan de slag gaan.

Kunstenaars met een beperking betrekken we in de verschillende fasen van een creatieproces. We geven ze kansen om ZELF mee vorm te geven aan het sociale en artistieke verhaal dat ze te vertellen hebben. We steunen hen in hun groei als mens en als kunstenaar.

Beroeren

Onze producten beroeren, ontroeren en spreken aan. We streven naar herkenbaarheid die uitnodigt tot reflectie. Het collectieve verhaal en de vorm waarin het gestopt wordt, moeten op beide niveaus worden gesmaakt. Zoeken naar een artistieke waardigheid voor de kunstenaars die hun product tonen, is essentieel.
Centraal staat de vervreemding, het afstand nemen van de werkelijkheid. De kunstenaars bepalen de vorm van het product. De artistieke stuurgroep bewaakt mee de kwaliteit en het moment van presentatie aan een publiek.

Proces en product

We ervaren het als onze opdracht om niet alleen het eindproduct zichtbaar te maken voor het publiek. Tijdens elk project zorgen we voor een artistiek verantwoorde verwerking van het proces. Hiervoor werken we samen met studenten van de academie en KASK in Gent. We vinden proces en product belangrijk en leggen beiden ook fotografisch vast. Het geeft de kans aan de kunstenaars zelf en aan geïnteresseerden om terug te kijken en ervaringen te delen met anderen.

Netwerken

Platform-K ontwikkelt enerzijds eigen projecten én gaat anderzijds gericht partnerschappen aan met de bredere culturele sector in zowel binnen- als buitenland.

We werken samen voor de concrete realisatie van artistieke projecten maar zeker ook om kennis en ervaring uit te wisselen en kritisch te reflecteren over de sociaal-artistieke praktijk.

Naast onze concrete projecten werken we aan de uitbouw van een netwerkfunctie waarbij we spilfiguur zijn in het artistiek werken met mensen met een beperking. We hebben zelf heel wat know-how op dit vlak en willen die ook delen met andere begeleidende kunstenaars. Platform-K wil ook een platform zijn waar kennis en ervaring gedeeld kan worden.

Inbedding

Platform-K werkt vanuit het K-binet, een voormalige dokterspraktijk die we ombouwden tot een sociaal-artistieke werk- én ontmoetingsplek. De plek creëert een context die kunstenaars uit verschillende disciplines samenbrengt. Tegelijkertijd nodigt dit huis ook uit tot reflectie over de bredere samenleving!

Platform-K zet zijn antennes uit naar het bredere stedelijke Gentse weefsel. We doen dit via actieve participatie aan het lokaal Gents overleg met alle sociaal-artistieke organisaties (onder impuls van de Dienst Kunsten van de Stad Gent) en via onze samenwerking met de reguliere Gentse kunstensector. We doen dit vanuit het geloof in de kracht van cultuur als bindmiddel tussen mensen, als middel om vanuit gemeenschappelijkheid te denken en te handelen en niet vanuit verschillen.

Wij geloven dat dit op sociaal en artistiek vlak een verantwoorde en krachtige keuze is. Zowel voor de verdere persoonlijke ontwikkeling van de individuele kunstenaar als voor het maatschappelijk pleidooi voor een volwaardige samenleving.

Dit besef leidde tot enkele wijzigingen in onze artistiek-inhoudelijke werking. Het concept instapactiviteiten – workshops – projecten – doorstroom houden we in die vorm niet langer aan. Ook in de concrete opbouw van onze projecten blijft het vaste stramien van ontmoetingsmoment – projectgroep – toonmoment niet meer als algemeen geldend behouden.

Over onze artistieke keuzes …

We geven op verschillende manieren vorm aan de zoektocht van mensen naar hun eigen kunstenaarschap en artistieke verdieping.

De artistieke labo’s

• Via artistieke labo’s zetten we trajecten op vanuit verschillende artistieke werkvormen.
• Het verdiepen van de artistieke vormentaal van mensen en het kansen bieden tot ontwikkelen van hun kunstenaarschap staan hier centraal. We geloven dat dit een manier is om zeggenschap te geven aan elk individu.
• We streven naar een inclusieve groep, zonder dit in procentuele verhoudingen te willen vastleggen.
• Het ‘tempo’ van de deelnemers met een beperking en het gegeven ‘tijd’ vormen hierbij twee essentiële aandachtspunten.
• We bieden mensen met artistiek talent de ruimte om dit talent te ontplooien door hen met een begeleidend kunstenaar intens en langdurig onder te dompelen en uit te dagen.

We organiseren ontmoetingsmomenten waarbij geïnteresseerden op een actieve manier kunnen kennismaken met de doelstellingen van het artistieke labo, met de begeleidende kunstenaar, met het organisatorische opzet, de verwachtingen naar engagement, … Het is een uitdaging voor zowel de sociale als de artistieke begeleiding om tijdens deze ontmoetingsmomenten de drijfveer van de mensen met een beperking op een diepgaande manier te bevragen en te onderzoeken. Ook mensen die op een minder vlotte manier hun motivatie kunnen tonen maar toch over een sterk artistiek talent beschikken, moeten alle kansen krijgen binnen deze projecten.

Tonen van resultaten wordt niet op voorhand vastgezet in tijd. De groep en begeleidend kunstenaar geven aan wanneer het groeiproces het tonen van een product toelaat. De presentatie gebeurt altijd binnen een voor de kunstenaars veilige context. De artistieke stuurgroep bewaakt mee de kwaliteit van het product.

De keuze van de begeleidende kunstenaars gebeurt doordacht. In deze zoektocht laten we ons inspireren door onze artistieke stuurgroep die heel wat kennis ter zake heeft. Ook kunstenaars die al dan niet toevallig ons pad kruisen, spontaan interesse tonen in onze werking en aansluiting vinden bij onze artistieke visie, bieden we graag een forum. Belangrijk bij deze artistieke labo’s is dat de begeleidende kunstenaars hun eigen drang tot creëren opzij zetten en de uitdaging aangaan om binnen een voor hen nieuwe context samen met de groep in proces te gaan. Een emancipatorische visie op het werken met mensen met een beperking is noodzakelijk.

Vanuit de basiswerking van Platform-K kiezen we ervoor om tijdens elk proces naast de artistieke begeleiding ook een cobegeleider te plaatsen. Deze persoon biedt extra ondersteuning, stimuleert en motiveert deelnemers o.a. tijdens moeilijke momenten en zal ook in gesprek gaan met de kunstenaar omtrent de draagkracht van de groep en de individuele competenties van mensen.
Ondersteuning in zorg en individuele begeleiding worden zoveel mogelijk samen met het natuurlijk netwerk of indien nodig volledig zelf opgenomen.

Maar we willen meer …

De intieme werkplekken

In de intieme werkplekken geven we mensen met een duidelijk artistiek talent de kans om, samen met andere kunstenaars artistiek te creëren.
We kiezen hier voor gedurfde cross-overprojecten vanuit een vertrouwen en geloof dat kunstenaars met een beperking in staat zijn een publiek te ontroeren en te raken. Kansen, tijd en ruimte bieden tot creatie bieden staat hier centraal. Dit betekent concreet dat we kunstenaars met een beperking en reguliere kunstenaars vanuit verschillende artistieke werkvormen en in volle vrijheid samenbrengen. We creëren een plek waar kunstenaars vanuit wederzijdse inspiratie en respect tot creatie kunnen komen.

Zowel bij de artistieke labo’s als bij de intieme werkplaatsen, is er constant aandacht voor de cohesie tussen de projecten die Platform-K opzet. Kunstenaars uit de verschillende artistieke labo’s en werkplaatsen krijgen de kans om via kleine toonmomenten werk en vooruitgang van elkaar te bekijken. We grijpen deze toonmomenten aan om mensen tot een waarachtige ontmoeting aan te zetten. Ideeën tot samenwerking, inspiratie voor eigen werk, goesting tot deelname aan andere artistieke labo’s, … kunnen zorgen voor een brede gedragenheid.
Naast actief participeren binnen de lopende projecten van Platform-K willen we onze kunstenaars ook meenemen naar toonmomenten van sociaal-artistieke collega-organisaties of reguliere kunstenhuizen. Hiermee verlagen we op twee sporen de drempels tot cultuurparticipatie.

De opvolging gebeurt met veel zorg. Deelname aan projecten creëert een emotionele verbondenheid. Deze band en ook de artistieke bagage mogen niet verloren gaan. Kunstenaars met een beperking blijven op een duurzame manier en via artistieke ontmoetingsmomenten betrokken bij de werking. Ze kunnen instappen in nieuwe projecten, uitgenodigd worden door ons, vrijwilligerswerk opnemen, diverse toonmomenten bezoeken en zelf ideeën aanbrengen voor nieuwe initiatieven. Op die manier kan een vaste kern van kunstenaars ontstaan die organisch groeit en vernieuwt.

Over onze relatie tot de reguliere kunsten …

De positie die Platform-K inneemt ten opzichte van de kunstensector sluit naadloos aan bij onze visie.

• In onze artistieke labo’s geven we mensen met een beperking een platform om te groeien in hun kunstenaarschap. Vanuit deze langlopende trajecten bouwt Platform-K aan een pool van artistiek sterke kunstenaars met een beperking. Deze pool vormt de basis om gerichte artistieke en inhoudelijke samenwerking aan te knopen met enkele reguliere kunstenhuizen. Kunstenaars met een beperking krijgen zo via verdiepende coproducties actief aansluiting bij het reguliere programma.
• Via de intieme werkplaatsen krijgen kunstenaars met een beperking de kans om in samenwerking met reguliere kunstenaars artistiek werk te creëren. Het samenbrengen van kunstenaars vanuit een gelijkwaardige positie en een gemeenschappelijke artistieke drijfveer is hier het centrale uitgangspunt.
  Voor ons een manier om breed in te zetten op inclusie.
• We zien het ook als een deel van onze opdracht om kwaliteitsvolle ervaringen van reguliere kunstenaars die artistieke processen met mensen met een beperking begeleiden te documenteren. De uitbouw van dit netwerk en de bijhorende knowhow zien we als een ondersteuning van de reguliere kunstensector enerzijds en van de vele vrijetijdsateliers en andere organisaties die artistieke projecten opzetten met personen met een beperking anderzijds.

Uit de contacten die wij hebben met kunstenaars blijkt dat velen goesting hebben om samen te werken met kunstenaars met een beperking. De nieuwe context daagt hen uit, maar roept tegelijkertijd heel wat vragen op over uitwisseling van eerder opgedane ervaringen en ondersteuning. Het netwerk waarover we daarnet spraken zal hierin zeker zijn rol spelen.
Het is op deze drie terreinen dat we de uniciteit van onze werking in verhouding met het kunstenveld naar voor schuiven.
In tegenstelling tot wat er in ons structurele dossier stond, spitst Platform-K zich niet alleen toe op de podiumkunsten, maar werken we multi-disciplinair. Het komende werkingsjaar zullen theater, dans, muziek, grafisch werk, multi-media, textielkunst en tekstcreatie zich ontwikkelen binnen korte en langlopende projecten. We kiezen in veel gevallen voor cross-over tussen verschillende artistieke werkvormen vanuit het geloof in een artistieke meerwaarde, maar ook vanuit het standpunt dat dit ontmoetingen tussen meer en meer verschillende mensen mogelijk maakt.

Over onze sociaal-artistieke methodiek …

Het organiseren van artistieke labo’s en het mogelijk maken van intieme werkplekken vormen de basis van het sociaal-artistieke concept van Platform-K.
Vanuit verschillende artistieke werkvormen (theater, multimedia, tekstcreatie, textiel, dans) start Platform-K met de uitbouw van artistieke labo’s. Een artistiek labo biedt mensen met en zonder handicap de mogelijkheid om zich – samen met een begeleidend kunstenaar – te verdiepen in hun eigen artistieke vormtaal. Mensen kunnen met andere woorden groeien in hun persoonlijk kunstenaarschap. Deelnemers aan deze artistieke labo’s zijn mensen met artistiek potentieel dat binnen hun huidige context onvoldoende wordt aangesproken of uitgedaagd. Begeleidende kunstenaars hebben de opdracht mensen aan te zetten tot verdieping in hun artistieke creatie. Aanbieden van nieuwe technieken, experimenteren en improviseren, aanzetten tot reflectie bij eigen werk en werk van anderen, … zijn manieren om eigen kunstenaarschap naar buiten te laten komen.

Door verschillende labo’s tegelijkertijd in te plannen, geven we aan de deelnemende kunstenaars de mogelijkheid om over het eigen muurtje te kijken. Kennismaking en confrontatie met ‘work in progress’ van andere artistieke labo’s kan een aanzet vormen tot reflectie op eigen werk, kan nieuwe ideeën doen ontkiemen en uitdagen tot cross-over denken en werken.

Het tonen van artistieke resultaten uit deze labo’s leggen we niet vast in de tijd. De artistieke cel treedt op als kwaliteitsbewaker en zal mee bepalen wanneer de tijd rijp is om artistieke resultaten aan een publiek te presenteren. ‘Work in progress’ zal op regelmatige tijdstippen, in meer intieme kring, geprestenteerd worden als onderdeel van een groeiproces.

Werving voor de labo’s gebeurt via een brede oproep naar zowel mensen met als zonder handicap. Tijdens het najaar van 2009 zoeken we de meest interessante kanalen op om de mensen met artistiek potentieel ook daadwerkelijk te bereiken. We zetten hierbij vooral in op persoonlijke contacten en maken bewust tijd vrij om met begeleiders van artistieke ateliers voor mensen met een beperking te zoeken naar individuen die in die context op hun honger blijven zitten. De selectie gebeurt op basis van een uitgesproken talent dat we alle kansen tot ontplooiing willen geven.

Naast de organisatie van artistieke labo’s zet Platform-K ook expliciet in op het mogelijk maken van intieme werkplekken. De doelstelling van deze werkplekken is het samenbrengen van kunstenaars (vanuit een gelijkwaardige positie, los van het al dan niet hebben van een handicap) in functie van artistieke creatie. Zoals al beschreven in de krachtlijnen van onze artistieke werking organiseren we deze werkplekken zelf, maar breken we tegelijkertijd ook in in het reguliere kunstencircuit. Via verdiepende coproducties willen we de muren tussen kunstenaars met en zonder handicap neerhalen en de reguliere kunstproducent en -consument verbazen en ontroeren door de artistieke kwaliteit.

Inhoudelijk leggen we weinig tot niets vast voor deze werkplekken. Het zijn immers de kunstenaars zelf die hier alle artistieke vrijheid krijgen. Wij zorgen voor kansen en de koppeling naar het reguliere kunstencircuit.

Op dit niveau gebeurt de werving voornamelijk via de artistieke labo’s waar we mensen met een noodzaak tot artistiek creëren alle kansen willen geven. Daarnaast zullen ook bestaande artistieke ateliers (gekoppeld aan instellingen of academies) aangesproken worden om getalenteerde kunstenaars te motiveren tot deelname aan een intieme werkplek.

Tot slot is er een constante aandacht voor de cohesie tussen de verschillende artistieke labo’s enerzijds, maar ook tussen de artistieke labo’s en intieme werkplekken anderzijds. Het op regelmatige tijdstippen organiseren van toonmomenten – op beide niveaus – draagt ertoe bij elkaar te ontmoeten als mens en als kunstenaar.

Naar Boven